سالکو در شرایط ناترازی انرژی ۸۵ تا ۹۰ درصد ظرفیت تولید را حفظ کرد

گنجینه فارس-سحر فکورپور

عبدالله غلامی، معاون بهره‌برداری و مدیر مجتمع صنایع آلومینیوم جنوب (سالکو)، با اشاره به تأثیر ناترازی انرژی بر عملکرد این مجموعه اظهار کرد: صنعت آلومینیوم به جریان پیوسته برق وابسته است و قطع طولانی‌مدت برق می‌تواند فرایند تولید را با اختلال جدی مواجه کند. فناوری تولید در سالکو بر پایه الکترولیز استوار است و در صورت قطع جریان برق، سلول‌های احیا سرد می‌شوند و مواد مذاب داخل دیگ‌ها ممکن است منجمد شوند؛ وضعیتی که بازگرداندن سیستم به شرایط عادی، در صورت بروز آسیب گسترده، می‌تواند دو تا سه سال زمان ببرد.

وی با بیان اینکه این ویژگی، صنعت آلومینیوم را از بسیاری از صنایع دیگر متمایز می‌کند، افزود: در سال‌های اخیر و با تشدید ناترازی انرژی، برای کاهش آثار محدودیت‌های برق، اقداماتی در حوزه مدیریت مصرف، هماهنگی با متولیان توزیع برق و استفاده از ظرفیت‌های فنی مجموعه انجام شده است.

غلامی ادامه داد: تعامل با مدیران صنعت برق استان فارس در مدیریت محدودیت‌ها مؤثر بوده و همکاری این مجموعه، به‌ویژه در سطح منطقه‌ای، به تداوم فعالیت سالکو کمک کرده است. با وجود محدودیت‌های برق در تابستان و زمستان، پیش‌بینی‌های فنی و ابتکارهای کارکنان خطوط تولید موجب شد بخش عمده ظرفیت تولید مجتمع حفظ شود.

وی با اشاره به هزینه‌های تأمین برق اظهار کرد: بخشی از برق مورد نیاز مجتمع از طریق خرید از شبکه تأمین شده و هزینه این اقدام در مقیاس چند همت بوده است. این هزینه‌ها علاوه بر فشار مالی مستقیم، آثار غیرمستقیمی نیز بر عملکرد مجموعه دارند؛ زیرا کاهش ظرفیت خطوط تولید و بازگرداندن آن‌ها به شرایط عادی، هزینه‌بر است و به کاهش تولید قابل تحقق نیز منجر می‌شود.

معاون بهره‌برداری و مدیر مجتمع آلومینیوم جنوب با بیان اینکه سالکو توانسته است حدود ۸۵ تا ۹۰ درصد ظرفیت تولید خود را حفظ کند، گفت: ظرفیت اسمی این مجتمع حدود ۲۵۰ تا ۳۰۰ هزار تن در سال است و سال گذشته حدود ۲۶۰ هزار تن شمش در آن تولید شد. به گفته وی، محدودیت‌های انرژی مانع استفاده کامل از ظرفیت تولید شده‌اند و در صورت رفع این محدودیت‌ها، دستیابی به ظرفیت اسمی امکان‌پذیر خواهد بود.

نیروگاه ۳۰۰ مگاواتی در مسیر اجرا

غلامی تأمین برق پایدار را از الزامات تداوم تولید و توسعه سالکو دانست و اظهار کرد: برای کاهش وابستگی به شبکه برق، احداث نیروگاه اختصاصی در دستور کار قرار گرفته است. مجموعه نیروگاه مورد نظر را خریداری کرده و با ورود به فرایند اجرا، مسئولیت کارفرمایی طرح را بر عهده گرفته است.

وی افزود: نیروگاه حرارتی با فناوری سیکل ترکیبی و ظرفیت هدف ۳۰۰ مگاوات از طرح‌های مهم مجتمع است و امیدواریم طی یک سال آینده به بهره‌برداری برسد. با توجه به مصرف حدود ۵۰۰ مگاواتی سالکو، این نیروگاه می‌تواند بخشی از نیاز برق مجموعه را تأمین کند، اما به‌تنهایی پاسخگوی کل مصرف آن نخواهد بود.

غلامی با اشاره به برنامه‌های استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر نیز گفت: احداث نیروگاه‌های خورشیدی در برنامه مجموعه قرار دارد، اما سرمایه‌گذاری مورد نیاز برای این طرح‌ها و میزان بالای مصرف برق مجتمع، ضرورت بررسی دقیق ابعاد اقتصادی و اجرایی آن‌ها را افزایش می‌دهد.

مهندسی معکوس هزاران قطعه برای رفع نیازهای تولید

معاون بهره‌برداری و مدیر مجتمع آلومینیوم جنوب، توسعه توان فنی داخلی را یکی از اقدامات این مجموعه برای کاهش مشکلات تأمین تجهیزات عنوان کرد و گفت: سالکو فعالیت خود را با تیمی حدود ۸۰ نفره آغاز کرد و اکنون حدود ۲ هزار و ۵۰۰ نفر در این مجتمع مشغول به کار هستند. بخش مهمی از تجربه تخصصی مورد نیاز برای اداره این مجموعه نیز در جریان فعالیت و با اتکا به نیروهای داخلی شکل گرفته است.

وی با اشاره به میانگین سنی حدود ۳۳ سال کارکنان اظهار کرد: نیروی انسانی جوان و متخصص مجموعه در بخش‌های مختلف عملیاتی و مدیریتی فعالیت می‌کند و در رفع نیازهای فنی مجتمع نقش دارد. در همین راستا، تاکنون حدود ۶ تا ۷ هزار قطعه و تجهیز مورد نیاز صنعت آلومینیوم در مجموعه مهندسی معکوس شده است.

غلامی افزود: محدودیت دسترسی به برخی قطعات و تجهیزات، به‌ویژه در شرایط تحریم، ضرورت استفاده از توان مهندسی داخلی را افزایش داده است. مهندسی معکوس قطعات مورد نیاز، بخشی از نیازهای عملیاتی مجتمع را پوشش داده و به کاهش وابستگی به تأمین‌کنندگان خارجی کمک کرده است.

وی با تأکید بر اهمیت بهره‌گیری از ظرفیت‌های فنی و مهندسی استان فارس ادامه داد: ارتباط با شرکت‌های توانمند، مجموعه‌های دانش‌بنیان و پارک علم و فناوری برای شناسایی ظرفیت‌های موجود و تأمین بخشی از نیازهای صنعتی سالکو دنبال می‌شود. این رویکرد می‌تواند ضمن کمک به رفع نیازهای مجتمع، زمینه فعالیت بیشتر شرکت‌های بومی و گردش منابع مالی در استان را فراهم کند.

غلامی با اشاره به ظرفیت نیروی انسانی شهرستان لامرد و مناطق پیرامونی گفت: تجربه سالکو نشان داده است که برای اداره یک مجموعه صنعتی بزرگ، لزوماً نباید تمام نیروهای متخصص را از مناطق دیگر جذب کرد. هر منطقه از استعدادهای انسانی برخوردار است و با فراهم کردن فرصت آموزش و کسب تجربه می‌توان نیروهای مورد نیاز را در همان منطقه پرورش داد.

وی افزود: توسعه فاز دوم مجتمع نیز از برنامه‌های مهم سالکو است و استفاده از توان نیروی انسانی و ظرفیت‌های فنی استان فارس می‌تواند در اجرای طرح‌های توسعه‌ای و تأمین نیازهای عملیاتی نقش داشته باشد.

توسعه صنایع پایین‌دستی با تحویل مستقیم فلز مذاب

معاون بهره‌برداری و مدیر مجتمع آلومینیوم جنوب با اشاره به ضرورت توسعه زنجیره ارزش این فلز اظهار کرد: مأموریت اصلی سالکو تولید شمش آلومینیوم است، اما توسعه صنایع پایین‌دستی در منطقه ویژه اقتصادی لامرد می‌تواند زمینه تبدیل این محصول به کالاهایی با ارزش افزوده بیشتر را فراهم کند.

وی افزود: یکی از راهکارهای قابل بررسی، تحویل مستقیم فلز مذاب به واحدهای پایین‌دستی به‌جای عرضه شمش سرد است. در این روش، برخی مراحل ذوب مجدد حذف می‌شود و می‌توان هزینه‌های تولید را برای واحدهای مصرف‌کننده کاهش داد. البته تحقق این ظرفیت به استقرار صنایع مرتبط در نزدیکی مجتمع و فراهم بودن الزامات فنی و عملیاتی نیاز دارد.

غلامی با اشاره به افزایش کاربرد آلومینیوم در صنایع پیشرفته، خودروسازی و حوزه‌های نیازمند مواد سبک گفت: توسعه صنایع مصرف‌کننده آلومینیوم در کنار مجتمع می‌تواند به تکمیل زنجیره تولید، افزایش ارزش افزوده و تقویت توجیه اقتصادی سرمایه‌گذاری در منطقه کمک کند.

وی تأکید کرد: اولویت سالکو، در کنار حفظ تولید، تأمین پایدار انرژی، مواد اولیه و قطعات یدکی و استفاده از ظرفیت‌های فنی و مهندسی کشور است. توسعه نیروگاه اختصاصی، تقویت توان داخلی و گسترش ارتباط با صنایع پایین‌دستی نیز در همین چارچوب دنبال می‌شود

مهندسی معکوس ۸۴۰۰ قطعه در صنایع آلومینیوم جنوب

مدیر امور مهندسی شرکت صنایع آلومینیوم جنوب از مهندسی معکوس حدود ۸۴۰۰ قطعه طی پنج سال بهره‌برداری این مجموعه خبر داد و گفت: بیش از ۸۰ درصد این قطعات ساخته شده و پس از نصب در تجهیزات، مورد استفاده قرار گرفته‌اند.

ناصر عباسی با اشاره به رویکرد این شرکت برای داخلی‌سازی قطعات و تجهیزات صنعتی اظهار کرد: از ابتدای فعالیت مجموعه، برنامه‌ریزی برای حرکت به سمت مهندسی معکوس و ساخت داخل تجهیزات در دستور کار قرار گرفت و این روند با هدف افزایش توان فنی و کاهش وابستگی به تأمین‌کنندگان خارجی، هر سال توسعه یافته است.

وی با بیان اینکه واحد مهندسی شرکت با ۱۴ نفر فعالیت می‌کند، افزود: در این مسیر، شناسایی قطعات حساس و تجهیزات پرریسک در اولویت قرار داشته است؛ به‌ویژه قطعات مصرفی که به دلیل استهلاک بالا یا خرابی‌های مکرر، نیاز بیشتری به تأمین و جایگزینی دارند.

مدیر امور مهندسی شرکت صنایع آلومینیوم جنوب ادامه داد: تاکنون حدود ۸۴۰۰ قطعه در این مجموعه مهندسی معکوس شده که بیش از ۸۰ درصد آن‌ها به مرحله ساخت رسیده و پس از نصب در تجهیزات، عملکرد قابل قبولی داشته‌اند. این اقدامات تنها به تهیه نقشه و شناسایی مشخصات فنی قطعات محدود نبوده، بلکه ساخت و استفاده عملی از آن‌ها نیز در دستور کار قرار داشته است.

عباسی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای ساخت تجهیزات صنعتی بیان کرد: برخی تجهیزات که تأمین آن‌ها با دشواری و هزینه بالایی همراه بود، در داخل کشور ساخته شده‌اند. به گفته وی، نمونه‌هایی از این تجهیزات با هزینه‌ای در حدود پنج تا ۶ میلیارد تومان تولید شده‌اند که از جمله آن‌ها می‌توان به دستگاه‌های مرتبط با تجهیزات نوئل اشاره کرد.

وی با تأکید بر تداوم برنامه مهندسی معکوس در این مجموعه گفت: در تجهیزات اروپایی مورد استفاده در شرکت نیز، بسته به نوع تجهیز و اهمیت قطعات، حدود ۵۰ تا ۶۰ درصد از قطعات و بخش‌های مورد نیاز شناسایی و مهندسی معکوس شده‌اند و در مواردی ساخت آن‌ها نیز انجام شده است.

مدیر امور مهندسی شرکت صنایع آلومینیوم جنوب توضیح داد: هدف این نیست که لزوماً تمام اجزای یک تجهیز به‌طور کامل مهندسی معکوس شود؛ بلکه ابتدا بخش‌های پرریسک، قطعات مصرفی و اجزایی که احتمال خرابی یا استهلاک بیشتری دارند، شناسایی می‌شوند تا امکان تأمین و جایگزینی آن‌ها فراهم شود.

عباسی با اشاره به نتایج این اقدامات اظهار کرد: تاکنون موردی پیش نیامده که مجموعه به دلیل ناتوانی در تأمین یک قطعه یا تجهیز، با چالشی جدی و مختل‌کننده مواجه شود. در موارد مختلف، با استفاده از راهکارهایی مانند ساخت داخل، معادل‌سازی یا جایگزینی قطعات، نیازهای فنی مجموعه برطرف شده است.

وی تأکید کرد: تجربه پنج سال فعالیت این مجموعه نشان داده است که توسعه مهندسی معکوس و توان ساخت داخل می‌تواند در تأمین قطعات مورد نیاز و کاهش وابستگی به منابع خارجی نقش مؤثری داشته باشد.

پایان پیام / 12444